01

Yükümlü Kavramı

▾

• AML/CFT (kara para aklama ve terörün finansmanıyla mücadele) yükümlülüklerine tabi tutulan kişi ve kuruluşlara yükümlü denir.
• Bankacılık, sermaye piyasası, sigortacılık sektörleri temel yükümlü gruplarıdır.
• Yükümlüler; müşteri tanıma, şüpheli işlem bildirimi, kayıt tutma gibi temel yükümlülükleri yerine getirmek zorundadır.
• 6362 sayılı SPK (sermaye piyasası kurulu)n kapsamında aracı kurumlar, yatırım fonları ve portföy şirketleri de yükümlüdür.

02

Finansal Kurumlar

▾

• Bankalar: Mevduat, katılım, kalkınma ve yatırım bankaları yükümlüdür.
• Sermaye Piyasası Kurumları: Aracı kurumlar, portföy yönetim şirketleri, yatırım ortaklıkları.
• Sigorta Şirketleri: Hayat sigortası ve bireysel emeklilik şirketleri.
• Diğer: Döviz büfeleri, faktoring, leasing ve finansman şirketleri.

03

FOBİM (Finansal Olmayan Belirli İş ve Meslekler)

▾

• Finansal sektör dışındaki ancak kara para aklamasına araç olabilecek sektörler FOBİM (finansal olmayan belirlenmiş işletme ve meslek) kapsamındadır.
• Örnek FOBİM (finansal olmayan belirlenmiş işletme ve meslek)'ler: Gayrimenkul acenteleri, mücevher satıcıları, avukatlar, muhasebeciler, noterler.
• FATF (finansal eylem görev gücü), FOBİM (finansal olmayan belirlenmiş işletme ve meslek)'lerin de müşteri tanıma ve şüpheli işlem bildirimi yükümlülüklerine tabi olmasını önerir.
• Türkiye'de bazı FOBİM (finansal olmayan belirlenmiş işletme ve meslek) kategorileri 5549 sayılı Kanun kapsamındadır.

04

Yükümlülerin Temel Yükümlülükleri

▾

• Müşteri Kimlik Tespiti (KYC (müşteri tanıma — know your customer)): İşlem öncesi kimlik bilgilerinin doğrulanması.
• Şüpheli İşlem Bildirimi (ŞİB (şüpheli işlem bildirimi)): MASAK (mali suçları araştırma kurulu)'a zamanında bildirim yapılması.
• Kayıt ve Belge Saklama: İşlemlere ait kayıtların 5 yıl süreyle muhafazası.
• Eğitim: Çalışanlara düzenli AML/CFT (kara para aklama ve terörün finansmanıyla mücadele) eğitimi verilmesi.

05

Sektörel Farklılıklar ve Risk Profili

▾

• Farklı sektörlerin farklı risk profilleri vardır; bankacılık yüksek işlem hacmiyle öne çıkar.
• Sermaye piyasası araçları; karmaşık yapısı nedeniyle layering (katmanlama) aşamasında sık kullanılır.
• FOBİM (finansal olmayan belirlenmiş işletme ve meslek)'lerin düzenlenmesi ülkeden ülkeye farklılık gösterir; Türkiye'de uygulamalar kademeli genişlemektedir.
• Yükümlüler, MASAK (mali suçları araştırma kurulu) tarafından denetlenir; ihlallerde idari para cezası ve lisans iptali gündeme gelebilir.

Bu sayfada Yükümlüler, Finansal Kurumlar ve FOBİMLER konusunu 5 ana başlık altında inceleyebilirsiniz. Konu, Uyum Görevlisi Modül 2 sınavının önemli bölümlerinden birini oluşturmaktadır. Özeti okuduktan sonra 20 açıklamalı soru ile kendinizi test edebilirsiniz.

• Yükümlü Kavramı
• Finansal Kurumlar
• FOBİM (Finansal Olmayan Belirli İş ve Meslekler)
• Yükümlülerin Temel Yükümlülükleri
• Sektörel Farklılıklar ve Risk Profili